กำหนดเวลาตลอดสาย: เผยแพร่ประกาศ → เสนอราคา → ลงนามสัญญา → ตรวจรับ → บริหารพัสดุ
กำหนดเวลาในกฎหมายชุดนี้แบ่งเป็น 4 ช่วง และแต่ละช่วงใช้ 'ชนิดวัน' ต่างกัน: (ก) ช่วงเผยแพร่ประกาศ — เกือบทั้งหมดเป็น 'วันทำการ' และเป็นขั้นต่ำ ('ไม่น้อยกว่า') ได้แก่ e-market 3 วันทำการ (ข้อ 35) · e-bidding 5/10/12/20 วันทำการตามวงเงิน (ข้อ 51) · สอบราคา 5 วันทำการ (ข้อ 63) · ประกวดราคานานาชาติ 30 วันทำการ (ข้อ 60 (3)) · จ้างที่ปรึกษา 5 วันทำการ (ข้อ 110) · ประกวดแบบขั้นตอนที่ 1 15 วันทำการ (ข้อ 155) · รับฟังความคิดเห็นร่าง TOR 3 วันทำการ (ข้อ 46) และเผยแพร่ซ้ำหลังปรับปรุงอีก 3 วันทำการ (ข้อ 47 (1)) (ข) ช่วงเสนอราคา — ชี้แจงรายละเอียดต้องทำก่อนวันเสนอราคาไม่น้อยกว่า 3 วันทำการ (ข้อ 52) · นำตัวอย่างมาแสดง/ส่งเอกสารเพิ่ม ภายใน 5 วันทำการนับถัดจากวันเสนอราคา (ข้อ 44 วรรคสาม) (ค) ช่วงทำสัญญา — ⭐ ห้ามลงนามก่อนล่วงพ้นระยะเวลาอุทธรณ์ (มาตรา 66 วรรคสอง ผ่าน ข้อ 161 วรรคสอง) แล้วจึงส่งสำเนาสัญญาภายใน 30 วัน (ข้อ 164) (ง) ช่วงตรวจรับและบริหารพัสดุ — ตรวจผลงานงานก่อสร้างภายใน 3 วันทำการนับแต่วันที่ประธานกรรมการรับทราบการส่งมอบ (ข้อ 176 (5)) · แจ้งผู้ขาย/ผู้รับจ้างกรณีส่งมอบไม่ครบ/ไม่ถูกต้อง ภายใน 3 วันทำการนับถัดจากวันตรวจพบ (ข้อ 175 (5)(6)) · ผู้ควบคุมงานรายงานทุกสัปดาห์ และรายงานผลการปฏิบัติงานภายใน 3 วันทำการนับแต่วันเริ่มงาน/วันครบกำหนดส่งมอบแต่ละงวด (ข้อ 178 (3)(4)) · ตรวจสอบพัสดุประจำปีเริ่มวันเปิดทำการวันแรกของปีงบประมาณ และรายงานภายใน 30 วันทำการ (ข้อ 213)
ขั้นตอนปฏิบัติ
- 1. หัวหน้าหน่วยงานของรัฐเห็นชอบรายงานขอซื้อขอจ้างตาม ข้อ 22 — นี่คือหมุดเริ่มต้นของกำหนดเวลาช่วงประกาศทั้งหมด (ข้อ 35 · ข้อ 63 · ข้อ 110)
- 2. ถ้าต้องรับฟังความคิดเห็นร่าง TOR: เผยแพร่ 3 วันทำการ (ข้อ 46) → ถ้ามีผู้แสดงความคิดเห็นและปรับปรุงร่าง ต้องเผยแพร่ซ้ำอีก 3 วันทำการ (ข้อ 47 (1)) และแจ้งผู้มีความคิดเห็นทุกรายเป็นหนังสือ
- 3. เผยแพร่ประกาศจริงตามวิธีที่ใช้ — e-market 3 วันทำการ (ข้อ 35) · e-bidding 5/10/12/20 วันทำการตามวงเงิน (ข้อ 51) · สอบราคา 5 วันทำการ (ข้อ 63) · ประกวดราคานานาชาติ 30 วันทำการ (ข้อ 60 (3)) · จ้างที่ปรึกษา 5 วันทำการ (ข้อ 110) · ประกวดแบบ 15 วันทำการ (ข้อ 155 (1)(ก))
- 4. ระหว่างช่วงประกาศ: ถ้าเปิดให้สอบถาม ต้องชี้แจงในระบบก่อนวันเสนอราคาไม่น้อยกว่า 3 วันทำการ (ข้อ 52) — วางปฏิทินย้อนหลังจากวันเสนอราคา
- 5. หลังวันเสนอราคา: กำหนดวันให้นำตัวอย่างมาแสดงหรือส่งเอกสาร ต้องอยู่ภายใน 5 วันทำการนับถัดจากวันเสนอราคา (ข้อ 44 วรรคสาม) และส่งต้นฉบับหลักประกันการเสนอราคาภายใน 5 วันทำการเช่นกัน (ข้อ 166 วรรคท้าย)
- 6. ⭐ ประกาศผลผู้ชนะ → **ห้ามลงนามสัญญา** จนล่วงพ้น 7 วันทำการของระยะเวลาอุทธรณ์ตาม มาตรา 117 และไม่มีผู้ใดอุทธรณ์ (มาตรา 66 วรรคสอง / ข้อ 161 วรรคสอง) เว้นกรณีเร่งด่วนตาม ม.56 (1)(ค) · วิธีเฉพาะเจาะจง · วงเงินเล็กน้อย
- 7. ลงนามสัญญา (หัวหน้าหน่วยงานของรัฐ ตาม ข้อ 161 วรรคหนึ่ง) → ถ้ามูลค่าตั้งแต่หนึ่งล้านบาทขึ้นไป ส่งสำเนาให้ สตง. และกรมสรรพากรภายใน 30 วัน (ข้อ 164)
- 8. ระหว่างงานก่อสร้าง: ผู้ควบคุมงานตรวจทุกวัน (ข้อ 178 (1)) · รายงานทุกสัปดาห์ (ข้อ 178 (3)) · รายงาน ณ วันเริ่มงานและวันครบกำหนดส่งมอบแต่ละงวด ภายใน 3 วันทำการ (ข้อ 178 (4)) · คณะกรรมการตรวจรับพัสดุตรวจสอบรายงานทุกสัปดาห์ (ข้อ 176 (2))
- 9. ตรวจรับ: งานซื้อ/จ้างทั่วไป ตรวจในวันที่นำพัสดุมาส่ง (ข้อ 175 (3)) และแจ้งความบกพร่องภายใน 3 วันทำการนับถัดจากวันตรวจพบ (ข้อ 175 (5)(6)) · งานก่อสร้าง ตรวจภายใน 3 วันทำการนับแต่วันที่ประธานกรรมการรับทราบการส่งมอบงาน (ข้อ 176 (5))
- 10. กรณีบอกเลิกสัญญาและคู่สัญญาเรียกค่าเสียหาย: ยื่นคำขอภายใน 15 วัน (ข้อ 187 (1)) → หน่วยงานพิจารณาภายใน 60 วัน ขยายได้ไม่เกิน 15 วัน (ข้อ 187 (3)) → แจ้งผลภายใน 7 วันทำการนับถัดจากวันที่หัวหน้าหน่วยงานของรัฐเห็นชอบ (ข้อ 187 (5))
- 11. ปลายปีงบประมาณ: แต่งตั้งผู้ตรวจสอบพัสดุภายในเดือนสุดท้ายก่อนสิ้นปีงบประมาณ → เริ่มตรวจวันเปิดทำการวันแรกของปีงบประมาณใหม่ → รายงานภายใน 30 วันทำการนับแต่วันเริ่มตรวจ → ส่ง สตง. 1 ชุด (ข้อ 213) → จำหน่ายพัสดุภายใน 60 วันนับถัดจากวันที่หัวหน้าหน่วยงานของรัฐสั่งการ (ข้อ 215) → ลงจ่ายและแจ้ง สตง. ภายใน 30 วัน (ข้อ 218)
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- ⚠️ นับ '3 วันทำการ' ของ ข้อ 176 (5) จากวันที่ผู้รับจ้างยื่นหนังสือส่งมอบงาน — ตัวบทให้นับแต่วันที่ **ประธานกรรมการ** ได้รับทราบการส่งมอบงาน ซึ่งอาจเป็นคนละวัน
- ⚠️ สับสน '3 วันทำการ' ของ ข้อ 175 (5)(6) (นับถัดจากวันตรวจพบความบกพร่อง) กับของ ข้อ 176 (5) (นับแต่วันที่ประธานกรรมการรับทราบการส่งมอบงาน) — ตัวเลขเท่ากันแต่คนละจุดตั้งต้นและคนละประเภทงาน
- ⚠️ นับ '3 วันทำการ' ของ ข้อ 178 (4) จากวันที่ผู้รับจ้างส่งมอบงานจริง — ตัวบทให้นับแต่ 'วันถึงกำหนดนั้น ๆ' คือวันกำหนดเริ่มงานตามสัญญาและวันถึงกำหนดส่งมอบตามสัญญา ไม่ว่าผู้รับจ้างจะส่งมอบหรือไม่
- ⚠️ ลืมว่า ข้อ 52 เป็นกำหนดเวลา 'นับถอยหลัง' — ต้องชี้แจงรายละเอียดเสร็จก่อนวันเสนอราคาไม่น้อยกว่า 3 วันทำการ ไม่ใช่ชี้แจงภายใน 3 วันทำการหลังได้รับคำถาม (ข้อ 155 (2)(ก) 7 วันทำการ ก็เป็นแบบนับถอยหลังเช่นกัน)
- ⚠️ ลงนามสัญญาทันทีที่ประกาศผลผู้ชนะ — มาตรา 66 วรรคสอง ห้ามไว้จนล่วงพ้นระยะเวลาอุทธรณ์ 7 วันทำการตาม มาตรา 117 และเมื่อลงนามแล้วคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์จะสั่งระงับการจัดซื้อจัดจ้างไม่ได้อีกตาม มาตรา 43 วรรคห้า
- ⚠️ เข้าใจว่าข้อยกเว้นของ มาตรา 66 วรรคสอง ครอบคลุมทุกกรณีเร่งด่วน — ตัวบทระบุเฉพาะ 3 กรณี คือ ม.56 (1)(ค) · วิธีเฉพาะเจาะจง · วงเงินเล็กน้อยตามกฎกระทรวงที่ออกตาม ม.96 ว.2 เท่านั้น
- ⚠️ เข้าใจว่า ข้อ 213 กำหนดให้ตรวจสอบพัสดุ 'ก่อนสิ้นเดือนกันยายน' — ตัวบทเขียนว่า 'ภายในเดือนสุดท้ายก่อนสิ้นปีงบประมาณของทุกปี' และเป็นกำหนดของการ **แต่งตั้งผู้รับผิดชอบ** ไม่ใช่ของการตรวจ ส่วนการตรวจเริ่ม 'ในวันเปิดทำการวันแรกของปีงบประมาณ' ถัดไป
- ⚠️ นับ 30 วันทำการของ ข้อ 213 จากวันสิ้นปีงบประมาณ — ตัวบทให้นับแต่ 'วันเริ่มดำเนินการตรวจสอบพัสดุนั้น' และเป็น **วันทำการ** ไม่ใช่วันปฏิทิน ทั้งที่กำหนดเวลาอื่นในหมวดบริหารพัสดุ (ข้อ 211 · ข้อ 215 · ข้อ 218) เป็นวันปฏิทิน
- ⚠️ เข้าใจว่าการทวงพัสดุที่ให้ยืมคืนภายใน 7 วัน ตาม ข้อ 211 เป็นหน้าที่ของผู้ยืม — ตัวบทวางหน้าที่ไว้ที่ 'ผู้ให้ยืมหรือผู้รับหน้าที่แทน'
- ⚠️ นับ 30 วันของ ข้อ 100 จากวันลงทะเบียนครุภัณฑ์ — ตัวบทให้นับแต่ 'วันที่ได้รับครุภัณฑ์'