หน้าแรก / ปลายน้ำ — ประกันความชำรุดบกพร่อง คืนหลักประกันสัญญา และเส้นแบ่งกับการบริหารพัสดุ
ปลายน้ำ — ประกันความชำรุดบกพร่อง คืนหลักประกันสัญญา และเส้นแบ่งกับการบริหารพัสดุ
ช่วงหลังส่งมอบงานที่คนทำงานมักคิดว่า 'จบแล้ว' แต่ตัวบทยังผูกกันอยู่อีกสองปม ปมแรกคือ ข้อ 170 (2) ให้คืนหลักประกันสัญญาภายใน 15 วันนับถัดจากวันที่คู่สัญญา 'พ้นจากข้อผูกพันตามสัญญา' แต่ข้อ 170 ไม่ได้นิยาม วลีนั้นไว้เลย ผู้ที่นิยามให้คือข้อ 186 ซึ่งอยู่คนละหมวด และบอกว่าต้องรอครบกำหนดรับประกันความชำรุดบกพร่อง และพิจารณาความชำรุดบกพร่องก่อน 'จากนั้นให้คืนหลักประกันสัญญาต่อไป' ปมที่สองคือ ข้อ 202 วรรคสองตัด 'งานก่อสร้าง' ออกจากหมวดการบริหารพัสดุทั้งหมวด ข้อ 203 เรื่องลงบัญชี/ทะเบียนพัสดุจึงไม่ใช้กับตัวอาคารหรือถนน ที่เพิ่งตรวจรับ ซึ่งขัดกับความเข้าใจทั่วไปว่างานก่อสร้างที่เสร็จแล้วต้อง 'นำเข้าระบบบริหารพัสดุ' ตามหมวดนี้
ขั้นตอนปฏิบัติ
- 1. ตรวจรับงานงวดสุดท้ายเสร็จ → สัญญาสิ้นสุด → เริ่มนับระยะเวลารับประกันความชำรุดบกพร่องตามที่สัญญากำหนด
- 2. มอบหมายผู้รับผิดชอบดูแลบำรุงรักษาและตรวจสอบความชำรุดบกพร่องให้ชัดเจน (ข้อ 184)
- 3. ตรวจสอบว่าหลักประกันสัญญายังมีอายุครอบคลุมถึงวันครบกำหนดความรับผิดในความชำรุดบกพร่อง หากไม่ครอบคลุม (เช่น เพราะส่งมอบล่าช้า/ขยายเวลา) ต้องเรียกหลักประกันใหม่หรือเพิ่มเติม (ข้อ 171 วรรคสอง)
- 4. พบความชำรุดบกพร่อง → รีบรายงานหัวหน้าหน่วยงานของรัฐ → แจ้งผู้รับจ้างแก้ไขทันที + แจ้งผู้ค้ำประกัน (ข้อ 185)
- 5. ใกล้ครบกำหนดรับประกัน → ตรวจสภาพงานอีกครั้งเพื่อป้องกันความเสียหาย (ข้อ 186)
- 6. ไม่มีความชำรุดบกพร่องค้างอยู่ → ถือว่าคู่สัญญาพ้นจากข้อผูกพัน → คืนหลักประกันสัญญาโดยเร็ว อย่างช้าไม่เกิน 15 วัน (ข้อ 170 (2))
- 7. ผู้รับจ้างไม่มารับหลักประกันที่เป็นหนังสือค้ำประกัน → ส่งต้นฉบับทางไปรษณีย์ลงทะเบียนโดยเร็ว พร้อมแจ้งธนาคารผู้ค้ำประกัน (ข้อ 170 วรรคสี่)
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- คืนหลักประกันสัญญาทันทีที่ตรวจรับงานงวดสุดท้าย — ข้อ 170 (2) นับจากวัน 'พ้นจากข้อผูกพันตามสัญญา' ซึ่งข้อ 186 ระบุว่า ต้องรอครบกำหนดรับประกันความชำรุดบกพร่องและพิจารณาความชำรุดบกพร่องก่อน
- ครบกำหนดรับประกันแล้วคืนหลักประกันโดยไม่ออกไปดูงานจริง — ข้อ 186 บังคับให้ 'พิจารณาถึงความชำรุดบกพร่องของพัสดุ เพื่อป้องกันความเสียหาย' ก่อนคืน
- ขยายเวลาสัญญาแล้วไม่ต่ออายุหนังสือค้ำประกัน — ข้อ 171 วรรคสองระบุชัดว่าเมื่อวันครบกำหนดความรับผิดในความชำรุดบกพร่องเปลี่ยนไป คู่สัญญาต้องหาหลักประกันใหม่หรือเพิ่มเติม
- แจ้งผู้รับจ้างให้ซ่อมแต่ไม่แจ้งผู้ค้ำประกัน — ข้อ 185 บังคับให้แจ้งผู้ค้ำประกัน (ถ้ามี) ทราบด้วย ซึ่งสำคัญมากหากภายหลัง ต้องบังคับตามหนังสือค้ำประกัน
- นำอาคาร/ถนนที่ตรวจรับแล้วไปลงทะเบียนพัสดุตามข้อ 203 โดยอ้างว่าเป็นการ 'นำพัสดุเข้าระบบบริหารพัสดุ' — ข้อ 202 วรรคสอง ยกเว้นงานก่อสร้างออกจากหมวดการบริหารพัสดุไว้โดยชัดแจ้ง สินทรัพย์ประเภทสิ่งปลูกสร้างต้องบันทึกตามระเบียบ/หลักเกณฑ์ทางบัญชีอื่น
มาตรา/ข้อ ที่เกี่ยวข้อง
11 รายการ
ข้อ 184
ระเบียบฯ 2560 · หมวด 6 — การบริหารสัญญาและการตรวจรับพัสดุ
ข้อ ๑๘๔ ภายหลังจากสิ้นสุดสัญญา ระหว่างที่อยู่ในระหว่างระยะเวลารับประกันความชำรุด บกพร่อง ให้หัวหน้าหน่วยงานผู้ครอบครองพัสดุ หรือผู้ที่ได้รับมอบหมายมีหน้าที่รับผ…
ข้อ 185
ระเบียบฯ 2560 · หมวด 6 — การบริหารสัญญาและการตรวจรับพัสดุ
ข้อ ๑๘๕ ในกรณีที่ปรากฏความชำรุดบกพร่องของพัสดุภายในระยะเวลาของการประกัน ความชำรุดบกพร่องตามสัญญา ให้ผู้มีหน้าที่รับผิดชอบตามข้อ ๑๘๔ รีบรายงานหัวหน้าหน่วยงานของร…
ข้อ 186
ระเบียบฯ 2560 · หมวด 6 — การบริหารสัญญาและการตรวจรับพัสดุ
ข้อ ๑๘๖ เมื่อได้ดำเนินการตามข้อ ๑๘๕ แล้ว กรณีที่สัญญาจะครบกำหนดรับประกัน ความชำรุดบกพร่อง ให้หน่วยงานของรัฐพิจารณาถึงความชำรุดบกพร่องของพัสดุ เพื่อป้องกันความเส…
ข้อ 170
ระเบียบฯ 2560 · ส่วนที่ 2 — หลักประกัน หลักประกันการเสนอราคา
ข้อ ๑๗๐ ให้หน่วยงานของรัฐคืนหลักประกันให้แก่ผู้ยื่นข้อเสนอ คู่สัญญา หรือผู้ค้ำประกัน ตามหลักเกณฑ์ ดังนี้
(๑) หลักประกันการเสนอราคาให้คืนให้แก่ผู้ยื่นข้อเสนอ หร…
ข้อ 171
ระเบียบฯ 2560 · ส่วนที่ 2 — หลักประกัน หลักประกันการเสนอราคา
ข้อ ๑๗๑ ในการทำสัญญาหากมีการแก้ไขสัญญาและมีผลทำให้วงเงินตามสัญญานั้น เปลี่ยนแปลงไปจากเดิมในกรณีเพิ่มขึ้น คู่สัญญาต้องนำหลักประกันสัญญามาวางเท่ากับวงเงิน หลักประ…
ข้อ 168
ระเบียบฯ 2560 · ส่วนที่ 2 — หลักประกัน หลักประกันการเสนอราคา
ข้อ ๑๖๘ หลักประกันการเสนอราคาและหลักประกันสัญญา ให้กำหนดมูลค่าเป็นจำนวนเต็ม ในอัตราร้อยละห้าของวงเงินงบประมาณหรือราคาพัสดุที่จัดซื้อจัดจ้างครั้งนั้น แล้วแต่กรณี…
มาตรา 112
พ.ร.บ. 2560 · หมวด 13 — การบริหารพัสดุ
มาตรา ๑๑๒ ให้หน่วยงานของรัฐจัดให้มีการควบคุมและดูแลพัสดุที่อยู่ในความครอบครอง ให้มีการใช้และการบริหารพัสดุที่เหมาะสม คุ้มค่า และเกิดประโยชน์ต่อหน่วยงานของรัฐมาก…
มาตรา 113
พ.ร.บ. 2560 · หมวด 13 — การบริหารพัสดุ
มาตรา ๑๑๓ การดำเนินการตามมาตรา ๑๑๒ ซึ่งรวมถึงการเก็บ การบันทึก การเบิกจ่าย การยืม การตรวจสอบ การบำรุงรักษา และการจำหน่ายพัสดุ ให้เป็นไปตามระเบียบที่รัฐมนตรีกำหน…
ข้อ 202
ระเบียบฯ 2560 · ส่วนที่ 1 — การเก็บ การบันทึก การเบิกจ่าย
ข้อ ๒๐๒ การบริหารพัสดุของหน่วยงานของรัฐให้ดำเนินการตามหมวดนี้ เว้นแต่มีระเบียบ ของทางราชการหรือกฎหมายกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น
การบริหารพัสดุในหมวดนี้ ไม่ใช้บังคับ…
ข้อ 203
ระเบียบฯ 2560 · ส่วนที่ 1 — การเก็บ การบันทึก การเบิกจ่าย
ข้อ ๒๐๓ เมื่อเจ้าหน้าที่ได้รับมอบพัสดุแล้ว ให้ดำเนินการ ดังต่อไปนี้
(๑) ลงบัญชีหรือทะเบียนเพื่อควบคุมพัสดุ แล้วแต่กรณี แยกเป็นชนิด และแสดงรายการ ตามตัวอย่างที่…
คำปรารภ
ระเบียบฯ 2560 · คำปรารภ
```
ระเบียบกระทรวงการคลัง
ว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ
พ.ศ. ๒๕๖๐
โดยที่เป็นการสมควรมีระเบียบว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ เ…