หน้าแรก / การจ้างผู้ให้บริการควบคุมงานก่อสร้างเป็นผู้ควบคุมงาน (ข้อ 177 วรรคสาม)
การจ้างผู้ให้บริการควบคุมงานก่อสร้างเป็นผู้ควบคุมงาน (ข้อ 177 วรรคสาม)
นี่คือจุดที่กฎหมายสองหมวดมาบรรจบกัน มาตรา 101 บังคับว่างานจ้างก่อสร้างที่ต้องควบคุมใกล้ชิดหรือจ่ายเงินเป็นงวด ต้องมีผู้ควบคุมงานซึ่งแต่งตั้งโดยผู้มีอำนาจ ระเบียบฯ ข้อ 177 วรรคหนึ่งให้หัวหน้าหน่วยงานของรัฐแต่งตั้งจากบุคลากรของรัฐ แต่ วรรคสาม เปิดทางว่าถ้าจำเป็นต้องจ้างผู้ให้บริการควบคุมงานก่อสร้างเป็นผู้ควบคุมงาน ให้ดำเนินการจ้างโดยถือปฏิบัติตามหมวด 4 คือหมวดงานจ้างออกแบบหรือควบคุมงานก่อสร้าง ซึ่งเป็นภาคปฏิบัติของ พ.ร.บ. หมวด 8 ผลคือเรื่องเดียวต้องใช้ทั้ง มาตรา 101 (ฐานะผู้ควบคุมงาน) และ มาตรา 79-92 (วิธีจ้าง) พร้อมกัน และผู้ที่ถูกจ้างมาก็ยังต้องผ่านข้อห้ามมีส่วนได้เสียตาม มาตรา 88 / ข้อ 133 ด้วย
ขั้นตอนปฏิบัติ
- 1. ดูก่อนว่างานจ้างก่อสร้างนั้นเข้าเงื่อนไข 'มีขั้นตอนการดำเนินการเป็นระยะ ๆ อันจำเป็นต้องมีการควบคุมงานอย่างใกล้ชิด หรือมีเงื่อนไขการจ่ายเงินเป็นงวดตามความก้าวหน้าของงาน' หรือไม่ (มาตรา 101 วรรคหนึ่ง / ข้อ 177 วรรคหนึ่ง) ถ้าใช่ ต้องมีผู้ควบคุมงานเสมอ
- 2. ทางหลัก: หัวหน้าหน่วยงานของรัฐแต่งตั้งผู้ควบคุมงานจากข้าราชการ ลูกจ้างประจำ พนักงานราชการ ฯลฯ ของหน่วยงานตนเอง หรือของหน่วยงานของรัฐอื่นโดยได้รับความยินยอมจากต้นสังกัด และอาจแต่งตั้งเฉพาะด้านหรือเป็นกลุ่มบุคคลก็ได้ (ข้อ 177 วรรคหนึ่ง)
- 3. ตรวจคุณวุฒิ: ควรเป็นไปตามที่ผู้ออกแบบเสนอแนะ และโดยปกติต้องไม่ต่ำกว่าระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ข้อ 177 วรรคสอง)
- 4. ทางรอง (เมื่อไม่มีคนพอ): ถ้าจำเป็นต้องจ้างผู้ให้บริการควบคุมงานก่อสร้างเป็นผู้ควบคุมงาน ต้องดำเนินการจ้างโดยถือปฏิบัติตามหมวด 4 (ข้อ 177 วรรคสาม) — ไม่ใช่จ้างแบบงานจ้างก่อสร้าง และไม่ใช่จ้างแบบงานจ้างที่ปรึกษา
- 5. เข้าหมวด 4 แล้วเริ่มต้นใหม่ทั้งชุด: ร่างขอบเขตของงาน (ข้อ 139) → รายงานขอจ้างออกแบบหรือควบคุมงานก่อสร้าง (ข้อ 140) → ตั้งคณะกรรมการตามข้อ 141 → เลือกวิธีจ้างตามมาตรา 79-82 และข้อ 144 → สั่งจ้างตามเพดานข้อ 158 (50 ล้านบาท)
- 6. ตรวจข้อห้ามมีส่วนได้เสีย: ผู้ให้บริการควบคุมงานต้องไม่เป็นผู้รับจ้างก่อสร้างในงานนั้น และไม่เป็นผู้รับจ้างให้กับผู้รับจ้างก่อสร้างในงานนั้น (มาตรา 88 / ข้อ 133 (1) และ (2))
- 7. ตรวจคุณสมบัติวิชาชีพ: ผู้ให้บริการต้องมีใบอนุญาตประกอบวิชาชีพสถาปัตยกรรมหรือวิศวกรรม ถ้าเป็นนิติบุคคลต้องขึ้นทะเบียนกับสภาวิชาชีพ (มาตรา 87 / ข้อ 134)
- 8. เมื่อทำสัญญาแล้ว ผู้ให้บริการต้องส่งรายชื่อผู้ควบคุมงาน ผู้ตรวจการหรือผู้แทน ให้ผู้ว่าจ้างให้ความเห็นชอบ และเปลี่ยนตัวได้ต่อเมื่อผู้ว่าจ้างยินยอม (ข้อ 138)
- 9. ผู้ควบคุมงานที่ได้รับความเห็นชอบแล้ว ปฏิบัติหน้าที่ตามข้อ 178 ครบทุกอนุ: ตรวจและควบคุมงานทุกวัน สั่งหยุด/พักงานเมื่อไม่เป็นไปตามแบบหรือไม่ปลอดภัย จดบันทึกรายวันอย่างน้อย 2 ฉบับและรายงานทุกสัปดาห์ และรายงานผลการปฏิบัติงานภายใน 3 วันทำการนับแต่วันเริ่มงานและวันครบกำหนดส่งมอบแต่ละงวด
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- จ้างบริษัทมาควบคุมงานโดยใช้กระบวนการของงานจ้างก่อสร้างหรืองานจ้างที่ปรึกษา — ข้อ 177 วรรคสามบังคับว่า 'ให้ดำเนินการจ้าง โดยถือปฏิบัติตามหมวด ๔' ซึ่งเป็นหมวดงานจ้างออกแบบหรือควบคุมงานก่อสร้าง
- จ้างผู้ให้บริการควบคุมงานมาแล้วไม่มีการแต่งตั้งผู้ควบคุมงานตามข้อ 177 และไม่ให้ความเห็นชอบรายชื่อตามข้อ 138 ทำให้ไม่มีผู้ควบคุมงานที่รับผิดชอบตามระเบียบจริง ๆ ในสายตาของการตรวจสอบ
- ใช้เพดานอำนาจสั่งจ้างของงานจ้างก่อสร้างหรือของงานจ้างที่ปรึกษา (100 ล้านบาท ตามข้อ 127) แทนเพดาน 50 ล้านบาทของข้อ 158
- ตั้งผู้ควบคุมงานที่ไม่มีความรู้ความชำนาญทางด้านช่างตามลักษณะของงาน หรือคุณวุฒิต่ำกว่าประกาศนียบัตรวิชาชีพโดยไม่มีเหตุผล — ขัดข้อ 177 วรรคหนึ่งและวรรคสอง
- ผู้ควบคุมงานเห็นว่างานจะไม่มั่นคงแข็งแรงหรือไม่ปลอดภัยแล้วเพียงรายงาน แต่ไม่สั่งพักงานไว้ก่อน — ข้อ 178 (2) ให้ 'สั่งพักงานนั้นไว้ก่อน แล้วรายงาน...โดยเร็ว' คือต้องสั่งก่อน แล้วจึงรายงาน
- จ้างบริษัทที่เป็นผู้รับจ้างช่วงหรือมีสัญญากับผู้รับจ้างก่อสร้างในโครงการเดียวกันมาควบคุมงาน — ต้องห้ามตามข้อ 133 (2) 'ความสัมพันธ์โดยอ้อม'
มาตรา/ข้อ ที่เกี่ยวข้อง
3 รายการ
มาตรา 101
พ.ร.บ. 2560 · หมวด 10 — การบริหารสัญญาและการตรวจรับพัสดุ
มาตรา ๑๐๑ งานจ้างก่อสร้างที่มีขั้นตอนการดำเนินการเป็นระยะ ๆ อันจำเป็นต้องมี การควบคุมงานอย่างใกล้ชิด หรือมีเงื่อนไขการจ่ายเงินเป็นงวดตามความก้าวหน้าของงาน ให้มี…
ข้อ 177
ระเบียบฯ 2560 · หมวด 6 — การบริหารสัญญาและการตรวจรับพัสดุ
ข้อ ๑๗๗ ในการจ้างก่อสร้างแต่ละครั้งที่มีขั้นตอนการดำเนินการเป็นระยะ ๆ อันจำเป็นต้องมี การควบคุมงานอย่างใกล้ชิด หรือมีเงื่อนไขการจ่ายเงินเป็นงวดตามความก้าวหน้าขอ…
ข้อ 178
ระเบียบฯ 2560 · หมวด 6 — การบริหารสัญญาและการตรวจรับพัสดุ
ข้อ ๑๗๘ ผู้ควบคุมงาน มีหน้าที่ดังนี้
(๑) ตรวจและควบคุมงาน ณ สถานที่ที่กำหนดไว้ในสัญญา หรือที่ตกลงให้ทำงานจ้างนั้น ๆ ทุกวันให้เป็นไปตามแบบรูปรายการละเอียด และข้…