หน้าแรก / นิยามศัพท์สำคัญ (พ.ร.บ. มาตรา 4 เทียบ ระเบียบฯ ข้อ 4)
นิยามศัพท์สำคัญ (พ.ร.บ. มาตรา 4 เทียบ ระเบียบฯ ข้อ 4)
นิยามของงานจัดซื้อจัดจ้างอยู่ 2 ที่ ต้องเปิดคู่กันเสมอ มาตรา 4 แห่ง พ.ร.บ. นิยาม 20 คำที่เป็นแกนของกฎหมาย (พัสดุ งานก่อสร้าง อาคาร ราคากลาง หน่วยงานของรัฐ เจ้าหน้าที่ ฯลฯ) ส่วนข้อ 4 แห่งระเบียบฯ นิยามเพิ่มอีก 6 คำที่ พ.ร.บ. ไม่ได้นิยามไว้เลย (หัวหน้าหน่วยงานของรัฐ หัวหน้าเจ้าหน้าที่ ผู้มีผลประโยชน์ร่วมกัน การขัดขวางการแข่งขันอย่างเป็นธรรม ผู้มีหน้าที่ตรวจสอบคุณสมบัติ ระบบข้อมูลสินค้า) จุดสำคัญคือทั้งสองรายการไม่มีคำใดซ้ำกันเลย ระเบียบฯ จึงทำหน้าที่เติมช่อง ไม่ใช่ทับซ้อน โดยเฉพาะข้อ 4 เป็นตัวชี้ว่าใครคือหัวหน้าหน่วยงานของรัฐของหน่วยงาน 12 ประเภทตามมาตรา 4 ซึ่งเป็นผู้ใช้อำนาจตลอดทั้งระเบียบ
ขั้นตอนปฏิบัติ
- 1. เจอศัพท์ในระเบียบฯ ที่ไม่แน่ใจ ให้เปิด ข้อ 4 ก่อน (นิยามระดับระเบียบ)
- 2. ถ้าไม่พบใน ข้อ 4 ให้เปิด มาตรา 4 แห่ง พ.ร.บ. ต่อ (นิยามระดับกฎหมายแม่บท)
- 3. ระบุตัวบุคคลผู้ใช้อำนาจ ดูว่าหน่วยงานตนอยู่ประเภทใดใน 12 ประเภทตาม มาตรา 4 แล้วเทียบ ข้อ 4 (๑)-(๑๒) เพื่อได้ตำแหน่งหัวหน้าหน่วยงานของรัฐ
- 4. ระบุหัวหน้าเจ้าหน้าที่ตาม ข้อ 4 (หัวหน้าสายงานพัสดุ หรือผู้ที่หัวหน้าหน่วยงานของรัฐมอบหมาย)
- 5. ถ้าเป็นเรื่องการประเมินผลผู้ประกอบการ (หมวด 7) ให้ใช้นิยามใน ข้อ 190 ที่แก้ไขโดยฉบับที่ 3 พ.ศ. 2569 ซึ่งใช้เฉพาะหมวดนั้น
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- สับสนระหว่าง เจ้าหน้าที่ (นิยามใน มาตรา 4 = ผู้มีหน้าที่เกี่ยวกับการจัดซื้อจัดจ้างหรือการบริหารพัสดุ) กับ หัวหน้าเจ้าหน้าที่ (นิยามใน ข้อ 4 = หัวหน้าสายงานพัสดุ) ซึ่งเป็นคนละคนและมีหน้าที่ต่างกันตลอดทั้งระเบียบ
- เข้าใจว่าหัวหน้าหน่วยงานของรัฐคือผู้บังคับบัญชาโดยตรง ทั้งที่ ข้อ 4 กำหนดตัวตำแหน่งไว้ชัดตามประเภทหน่วยงาน เช่น ราชการส่วนภูมิภาค = ผู้ว่าราชการจังหวัด, อบต. = นายกองค์การบริหารส่วนตำบล
- หาคำว่าผู้มีผลประโยชน์ร่วมกันใน พ.ร.บ. ไม่พบแล้วเข้าใจว่าไม่มีนิยาม ทั้งที่นิยามอยู่ใน ข้อ 4 แห่งระเบียบฯ
- ยกนิยามในหมวด 7 (ข้อ 190 ที่แก้โดยฉบับที่ 3 พ.ศ. 2569) เช่นคำว่าผู้ประกอบการ ไปใช้กับเรื่องอื่นนอกหมวด 7 ทั้งที่ตัวบทเขียนว่าในหมวดนี้
- ลืมว่า มาตรา 4 นิยามงานก่อสร้างให้รวมงานซ่อมแซม ต่อเติม ปรับปรุง รื้อถอน ด้วย ทำให้ไปใช้ระเบียบส่วนของการซื้อแทนที่จะเป็นงานจ้างก่อสร้าง
มาตรา/ข้อ ที่เกี่ยวข้อง
4 รายการ
มาตรา 4
พ.ร.บ. 2560 ·
มาตรา ๔ ในพระราชบัญญัตินี้
“การจัดซื้อจัดจ้าง” หมายความว่า การดำเนินการเพื่อให้ได้มาซึ่งพัสดุโดยการซื้อ จ้าง เช่า แลกเปลี่ยน หรือโดยนิติกรรมอื่นตามที่กำหนดในกฎ…
ข้อ 4
ระเบียบฯ 2560 · ส่วนที่ 1 — นิยาม
ข้อ ๔ ในระเบียบนี้
“หัวหน้าหน่วยงานของรัฐ” หมายความว่า ผู้ดำรงตำแหน่งในหน่วยงานของรัฐ ดังต่อไปนี้
(๑) ราชการส่วนกลาง หมายถึง อธิบดี หรือหัวหน้าส่วนราชการที่เร…
ข้อ 55
ระเบียบฯ 2560 · ส่วนที่ 2 — กระบวนการซื้อหรือจ้าง การจัดทำร่างขอบเขตของงานหรือรายละเอียดคุณลักษณะเฉพาะของพัสดุหรือแบบรูปรายการ งานก่อสร้าง
ข้อ ๕๕ เมื่อสิ้นสุดการเสนอราคาตามข้อ ๕๔ ให้คณะกรรมการพิจารณาผลการประกวดราคา อิเล็กทรอนิกส์ ดำเนินการดังนี้
(๑) จัดพิมพ์ใบเสนอราคาและเอกสารการเสนอราคาของผู้ยื่น…
ข้อ 190 (ฉบับแก้ไข)
ระเบียบฯ (ฉบับที่ 3) 2569 ·
ข้อ ๑๙๐ ในหมวดนี้
"ผู้ประกอบการ" หมายความว่า ผู้ประกอบการงานก่อสร้างที่เป็นคู่สัญญากับหน่วยงานของรัฐ และหมายความรวมถึงผู้รับจ้างช่วงที่ได้รับอนุญาตจากหน่วยงานข…